Hồi Ký của chị Minh Kha - bộ đội tù Nong Chan bị para giết

Câu chuyện này chắc em đã nghe có người kể rồi nhưng xin để chị lải nhải kể lại theo ký ức của chị
nhé. Sau Đức và chị thì không còn ma tị nạn nào mới hơn vào tù Nong Chan, ngoại trừ một người kia mà câu chuyện chị kể sau đây.

Một chiều kia lính para dắt vào nhà tù Nong Chan một anh thanh niên VN khoảng 25 tuổi, mặt sáng sủa, dáng thư sinh, gầy, cao trung bình và da trắng mét, mặc chiếc áo sơ mi trắng dài tay, nói chuyện giọng bắc kỳ rất nặng. Anh ấy nói mình là bộ đội vượt biên vì cũng muốn đi Mỹ, và bị para tra tấn xong mới đem nhốt vào đây.
Đến khuya đêm đó lính miên mở cổng kêu anh này ra, và cũng kêu thêm sáu hay tám đàn ông đi thơ ca nữa. Mọi người đi rồi trong tù ai nấy cảm thấy sợ hãi vu vơ vì linh cảm một điều gì đó không tốt sắp xảy ra. Nhưng không ai dám nói chuyện vì từ sáu giớ tối đã là giờ đi ngủ phải nằm dài dưới đất không phép nói chuyện hay gây tiếng động.
Khuya lắm các anh đi thơ ca mới trở về, tiếng lính miên mở khóa cổng làm dây xích kêu lỏang xỏang, mấy anh lẳng lặng bước vào tù về chỗ mình nằm xuống, dĩ nhiên sau đó ai cũng vẫn tiếp tục im lặng, lính miên khóa cổng lại rồi bỏ đi. Không khí trong tù đêm đó nặng nề vì bí mật quá mà chắc bí mật này không hay.

Quả nhiên đến sáng các anh đi thơ ca đêm qua kể lại cho mọi người nghe một chuyện kinh khủng. Lính miên đi tới một chỗ kia phát cuốc xẻng. Chúng đưa mọi người đi sâu vào rừng và sai đào một cái huyệt, sau đó chúng kêu anh bộ đội kia lại gần rồi giết bằng cách nào chị không nhớ rõ, hình như là dùng báng súng đập vào cổ. Giết xong trước khi cho chôn xác vào huyệt, chúng rạch bụng moi cái lá gan của anh bộ đội và một đứa xâu cái gan ấy vào đầu lưỡi lê cây súng của nó, chúng cười nói với nhau ăn gan người bổ lắm, rồi cứ thế tên lính cầm lá gan đi đầu dắt mọi người trở lại tù. Nhiều anh nói là ghê tởm quá chịu không nổi muốn ói mửa dọc đường.
Sau đó vài ngày các anh đi ra ngoài thơ ca lấy được tin tức, về nói chuyện lại nghe đâu anh bộ đội là gián điệp của VC, có người đã báo trước cho para biết tên gián điệp này sắp sửa lên tới nên para đón dường và bắt được. Chúng mở cuộc điều tra xong thấy tên này quả thật có vết sẹo dài trên cánh tay, biết đúng người, nên đem đi xử tử.

Không nhớ chuyện của Đức và chuyện bộ đội này cái nào xảy ra trước. Đây là bộ đội duy nhất vào tù Nong Chan, và cũng là người duy nhất trong tù bị para giết. Lúc ấy tị nạn trong tù có khoảng 20, 30 người toàn VN chính cống, trừ một thiếu nữ miên chính cống da đen đậm không biết tiếng Việt, và người chị bà con là miên Tàu biết tiếng Việt.

Minhkha
2/24/2013

Read more »

Hồi Ký của chị Minh Kha - Vài cảm nghĩ về hồi ký của ông Lê Bá B

Ông B viết hồi ký hay quá, chị đọc lâu rồi hôm nay rảnh đọc lại thấy rất nhiều chi tiết có giá trị khiến

Chị Minh Kha lúc ở Panatnikhom -1983

chị nhận xét ra các thay đổi trong thời điểm của ông ở tù so với thời điểm của chị ở tù, trong thời điểm của ông ở nhà thương Nong Chan so với thời điểm của chị cũng ở tại đây. Ký ức của ông về trại NW82 có nhiều điểm kể hơi khác với chị nhớ, không ai đúng không ai sai, cùng là một chuyện vượt biên nhưng chuyện mỗi người nhớ đều khác nhau một tí ở các chi tiết nhỏ không quan trọng lắm.

Chị thấy blog của Hưng rất hay ở chỗ này, là diễn đàn cho mọi người chia xẻ ký ức, mình đọc bài của người khác viết giúp mình hiểu bao chuyện mà lúc đó mình không biết hay biết mà đã quên.

Như vậy ông B là nhóm người đến tù Nong Chan đợt sau đợt của chị. Chị nghĩ nhà tù ông B tả đúng là nhà tù Nong Chan chị đã từng ở từ tháng 9 hay 10 năm 1981 cho tới cuối tháng 11 năm 1981 khi tất cả đám tụi chị, không nhớ rõ từ 20 đến 50 người được chuyển sang nhà thương Nong Chan hết. Tức là vào cuối tháng 11 năm 1981 không còn lại tị nạn VN nào của đợt chị còn sót lại trong tù Nong Chan vì ICRC đã đem đi hết rồi. Sau đó những người mới mới bắt đầu lên tới, như vậy một nhóm tù mới được từ từ thành hình, trước ít sau nhiều, và trong nhóm này có ông B. Một thắc mắc nhỏ là khi ông kể chuyện mỗi thứ tư ICRC vào tù đếm đầu người, ông viết có người đã phải chờ cả hai năm, có người bị giết chết tức tưởi không bao giờ gặp ICRC, chị thắc mắc những người này là những ai?

Ông B viết là 4/22/82 ông vào tù Nong Chan, 5/22/82 ông sang nhà thương Nong Chan, rồi sau đó 6/16/82 tới NW82 nhưng không được vào liền mà phải ở bên trại Nong Samet trước để thi tiếng việt rồi thi đậu xong ngày hôm sau mới được vào. Coi bộ bọn lính thái càng ngày càng làm khó dễ tị nạn mình. Lúc tụi chị được chuyển từ nhà thương Nong Chan sang NW82 vào tháng 12 năm 1981, thì đi thẳng vào, không phải thi tiếng việt, mà cũng không bị khám xét để bị lột tiền nữa.

Nói về nhà tù Nong Chan theo ông B kể đã có nhiều thay đổi đáng kể.

Một: bây giờ có cái cầu tiêu xây ngay trong tù, chiếm hết một phần tư diện tích nhà tù. Ngày trước chỉ có cái ống máng cho đàn ông đi tiểu mà thôi, đã kể em nghe trong chuyện về Đức, đàn bà nửa đêm mắc tiểu phải ráng nhịn đến sáng para mới mở cửa cho từng tốp vài người ra ngoài đi ở các bụi cây xung quanh tù.
Hai: bây giờ ban ngày lính miên cho bà con đứng lố nhố trong tù, ngày trước tụi chị phải ngồi bệt cả dưới đất trừ khi tới giờ ngủ phải nằm xuống.
Ba: bây giờ para vào tù hiếp đàn bà trước mặt các tị nạn khác, trước kia không lộ liễu như vậy, chúng vào tù dắt đàn bà đi rồi sau đó đem trả lại tù. Hay là đã có một lục thum khác và toán lính miên khác?
Bốn: bây giờ ICRC mỗi tuần vào tù lấy tên tuổi tị nạn, không giống tụi chị hồi trước không bao giờ thấy mặt ICRC vì mỗi lần họ muốn vào tù gặp thì para đem tụi chị đi giấu ở nhà dân miên xung quanh tù không cho gặp.
Có thể có thay đổi khác nữa mà chị đọc bài của ông B sơ sót không kể ra ở đây.

Nói về cái trại phía sau nhà thương Nong Chan nếu quả như ông B kể thì buồn thật. Vì nó hoàn toàn khác hẳn với thời điểm lúc tụi chị được đưa sang đây từ tù Nong Chan, tụi chị sung sướng lắm được ở đấy vài tuần ngắn ngủi trước khi đi sang NW82.

Nói về NW82 ông B nói là có các phái đoàn nhà báo vào thăm trại và chụp hình mấy con cá khô có ruồi bu, rồi có cha Tom xin được quần áo phát cho tị nạn, chị không nhớ có được phát quần áo gì không, trừ cái mền nhỏ mà bên Phnomchat tụi em gọi là cái mền mông cổ. Chị không nghe nói cha Tom vào trại, không nghe nói có nhà báo nào khác ngoài Time Magazine. Hay là có mà chị không biết?

Ông B kể lúc gần rời trại NW82 thì VC đánh tới Nong Chan, pháo kích ầm ầm rồi đàn bà trẻ em được lệnh ra ngủ ngoài ở giao thông hào mỗi đêm. Nhưng chị không nhớ có lệnh này. Chị ở lều 17 là lều gia đình, mặc dù chị là độc thân nữ, nếu có lệnh bắt đàn bà trẻ em ra ngủ ngoài chị phải biết.

Chương trình dinh dưỡng "Feeding" trong NW82 cho bà bầu và trẻ em mà ông B kể là chương trình do cơ quan CARE phụ trách, chị được ban đại diện trại giao trách nhiệm làm việc này nhưng mấy tháng cuối cùng ở trại chị thôi không làm nữa.

Ông B nói tới chị Mai Khôi, tên thật là Chấn, không biết chị kể em nghe chưa. Đúng vậy, chị Mai Khôi rất đẹp và rất thương người VN tị nạn. Chị ấy thực ra chỉ là một nhân viên JVA bình thường như các nhân viên JVA khác. Chị ấy đi xuống làm việc ở nhiều trại kể cả NW9 rồi NW82. Chồng chị ấy người Mỹ là ông đại tá Michael Eiland nghe nói lúc đó ông là tùy viên quân sự trong tòa đại sứ Mỹ ở Bangkok, đồng thời là Refugee Program Coordinator trông coi tất cả các trại tị nạn VN và Miên vùng biên giới. Tị nạn gọi chị ấy là chị Michael nghe giống Mai Khôi, chị thấy tên nghe hay hay nên giữ luôn.

Tóm lại, đọc hồi ký của ông B viết hay quá có ngày tháng đầu đuôi làm chị nhớ lại bao ký ức xa xưa và biết thêm nhiều điều trước mình không biết rõ, nhất là đoạn nói về sau khi trại đã được giải quyết, mọi người được chở sang các trại khác, chị nghĩ ý ông nói họ được chở đi Panatnikhoum. Vì thời gian ấy chị không còn ở trong trại nữa.

Từ từ chị sẽ kể em nghe nhiều chuyện khác nữa, như ngày JVA đón chị ra khỏi NW82 để bắt đầu làm việc cho INS, lính thái gác trại lục người để lột tiền chị và một bà nhân viên INS hôm đó đã giúp đỡ chị, hay tại sao chị độc thân mà lại ở lều gia đình, hay tại sao đang làm CARE chị lại nghỉ. Chị sẽ kể em nghe chi tiết về nhà thương Nong Chan thời điểm chị ở nó khác không giống ông B mô tả.


Minhkha

Read more »

Hồi Ký của chị Minh Kha - nhà tù Nong Chan

Tối hôm ấy sau khi para bắt được chị đi lang thang một mình trong rừng thì chúng đem chị đi tra tấn

Chị Minh Kha thời gian làm việc 
cho INS tại Panatnikhom- 1983

để xem chị có phải là vixi không. Chị kinh hãi quá mỗi lúc tưởng mình đã chết rồi.

Cuối cùng chúng dắt chị tới một chỗ kia, mở một cái cổng đẩy chị vào rồi khóa lại bỏ đi, không nói gì. Lúc ấychị hoang mang không biết mình đang ở đâu nữa. Đêm ấy không trăng sao trời tối mịt, chị không nhìn thấy gì rõ nhưng hình như thấy lờ mờ nhiều hình dạng người nằm bất động dưới đất, hoàn toàn im lặng.

Bỗng ngay lúc đó tự nhiên chị cảm thấy mắc tiểu quá không thể nhịn được, chắc vì mới hoàn hồn thấy mình chưa bị lính miên giết chết. Chị đang đứng ngay gần cổng và cố gắng nhìn trong bóng tối chị thấy mấy cái chậu hình như bằng nhôm to cỡ mấy cái tô phở xe lửa bán ở Saigon, treo tòong teng trên sợi dây kẽm gai. Năm sáu cái gì đó, màu trắng đục, có vẻ cũ và bị móp nhiều chỗ. Mắc tiểu quá rồi chị không suy nghĩ gì nữa chị tiện tay gỡ lấy một cái, rồi thế là ngồi xụp xuống đất chị lấy sà rông che mình rồi bắt đầu "tè" vào. Cảm giác khoái lạc gì đâu lúc ấy chị quên tất cả mọi thứ chung quanh mình.

Xong xuôi chị hắt nước tiểu ra ngoài rồi trả cái chậu nhôm về chỗ cũ. Chị còn đang ngơ ngác không biết phải làm gì bây giờ thì nghe tiếng một người đàn ông nói nhỏ bằng tiếng Việt, "chị đi vô phía trong kia nằm với mấy người đàn bà trong đó". Tiếng nói phát xuất từ dưới mặt đất chắc người ấy đang nằm. Chị hơi giật mình vì như vậy chị đã nghi đúng, có người ở nơi đây. Thế là chị bắt đầu đi từng bước cẩn thận tới chỗ ngủ, vừa đi vừa quan sát thấy quả có nhiều người nằm dưới đất nhưng thắc mắc không hiểu sao ai cũng bất động và im lặng hoàn toàn.

Sáng ra chị mới biết đây là nhà tù Nong Chan. Có khoảng 20 hay 30 tị nạn VN ở đây. Nói chuyện với họ mới biết đêm qua chị đã đi tiểu vào cái chậu nhôm là cái chén ăn cơm của tên miên kia, trong nhóm năm tên cướp của giết người! Chúng bị nhốt ở đây chung với tị VN, chỗ ngủ của chúng trong tù là đầu nhà bên kia có cổng riêng, nhưng mấy cái "chén ăn cơm" của chúng para gác tù bắt phải treo phía tị nạn VN, không hiểu tại sao.

Mấy anh nói trong tù này tị nạn VN không có chén ăn cơm, tới giờ ăn lính miên vào tù phát cháo thì mỗi người trải một miếng ni lông trên mặt đất nó sẽ múc bỏ vào đó một muôi cháo và ít cá bột. Chỉ có năm tên miên cướp của giết người là được phép có chén ăn cơm mà thôi.

Chị nghe xong sợ quá, sợ bị tên tù miên chủ của cái chậu nhôm kia, kiếm chuyện trả thù tội "vô lễ" của mình mặc dù mình không cố ý, nếu hắn đã nhìn thấy chị. Chị nói chị đâu có biết, tối qua mắc tiểu quá thấy mấy cái chậu nhôm tưởng là để đó cho mọi người trong tù dùng tiểu tiện vào ban đêm.

Rồi chị liếc nhìn về đầu nhà tù đàng kia, xuyên qua các lỗ hổng cùa cái vách dây kẽm gai chị thấy rõ năm tên miên tuổi thanh niên ngồi trên mặt đất đang trừng mắt nhìn chị một cách tò mò, có lẽ vì chị là ma mới. Mặt chúng dữ dằn y như tụi para gác tù, lại còn thêm vẻ bất cần đời nữa, đầu tên nào tên nấy đều bị cạo trọc rồi sơn xanh sơn đỏ. Chị tự hỏi trong năm người này ai là khổ chủ của cái chậu nhôm đã bị chị tiểu vào?

Mấy anh nói, "tối hôm qua lúc chị bị tụi lính miên đem vô đây tụi tôi trong tù còn thức hết nên ai cũng thấy chị lấy cái chậu xuống rồi đi vào trong đó. Chị mới vô tối quá không thấy đường còn mắt tụi tôi quen nhìn trong bóng tối rồi vì tụi tôi bị nhốt trong đây từ lúc trời chưa tối. Tụi tôi còn nghe rõ chị đái tồ tồ." Trời ơi, xấu hổ quá, chị biết nói gì bây giờ nên chỉ im lặng.

Sau đó mấy anh nói thêm trong tù này lính miên bắt ban ngày mọi người đều phải ngồi xuống trên mặt đất, không được đứng hay nằm, và đúng sáu giờ tối là mọi người phải tư kên tức là đi ngủ, là phải nằm hết xuống đất cấm nói chuyện hay gây tiếng động. Bởi vậy tối qua lúc chị bị đem vô là sau sáu giờ rồi, không ai dám nói chuyện, trừ một anh có can đảm lên tiếng chỉ đường cho chị đi vào chỗ ngủ của đàn bà.

Mỗi sáng tất cả tị nạn và năm tên tù miên kia đều phải bước ra ngoài xếp hàng đứng chung với nhau để para đếm đầu người. Khỏi nói suốt thời gian khoảng năm sáu tuần ở trong tù Nong Chan ngày nào chị cũng nơm nớp lo sợ bị tên tù miên chủ của cái chậu nhôm xử tội mình, nhưng may quá, đã không có chuyện gì xảy ra.

Minhkha

Read more »

Hồi Ký của chị Minh Kha - Para bắt chị.

Chị Minh Kha thời gian làm việc
cho INS tại Panatnikhom- 1983

Hôm đó trước khi trời tối hẳn chị và Đức lạc nhau trong rừng. Chị thấy Đức đi đàng trước với mấy người dắt đường rồi chị đi chậm quá vì đau hai bàn chân, nên không nhìn thấy họ nữa. Rồi para bắt chị.

Khi bị đem vô căn nhà tranh kia lính miên tra tấn chị, một tên quát tháo om xòm rồi dùng roi gân cá đuối quất chị hai cái vào lưng đau quá. Rồi một tên biết nói tiếng Việt tự xưng là cựu sĩ quan trong quân lực VNCH lấy súng lục dí vào đầu chị, dọa bắn làm chị kinh hãi quá tưởng mình đã ngủm rồi. Bọn chúng muốn bắt chị khai chị có phải làm gián điệp cho VC hay không.

Lúc ấy chị nghe tiếng Đức vang lên sau lưng nói là, em cũng ở đây, chị mới biết Đức đã bị bắt trước đem vào đây rồi.

Sau đó hai tên lính miên dắt Đức ra đi đâu không biết, một lát sau hai tên khác cũng dắt chị ra, đám lính này đứa nào cũng đeo súng AKA và lựu đạn đầy mình.

Hai tên lính đầu tiên dắt chị tới nhà kia để một mụ miên trẻ lột hết quần áo tìm vàng tiền, không thấy gì mụ cho chị mặc đồ lại. Nhưng mụ tịch thu một bộ đồ cũ rách là tất cả hành trang của chị.

Hai tên lính tiếp tục dắt chị đi nữa, ngang qua một cái nghĩa địa mồ mả ngổn ngang làm chị sợ quá, nhất là đêm đó không trăng sao trời tối trông cái nghĩa địa nó lờ mờ càng thêm kinh hoàng làm sao.

Đang đi bỗng chúng dừng bước rồi một thằng dí súng AKA vào đầu chị nói, mày có phải vixi không, nói thiệt không tao bắn bỏ.

Lúc này tức và tuyệt vọng quá chị quên sợ chị nói nó là, tôi nói thiệt không tin thì thôi, muốn bắn thì bắn đi. Rồi chị nhắm mắt lại chờ chết. Nhưng nó bỏ súng xuống rồi hai đứa lại tiếp tục dắt chị đi.

Thấy nó không bắn mình chị nghĩ chắc trước sau nó cũng bắn mình, rồi chị lại sợ lại, sợ tới nỗi bước đi không nổi mà khuỵu xuống làm hai thằng lính phải xốc nách chị kéo đi cho tới khi về tới nhà tù chúng mở cổng tống chị vào, rồi bỏ đi.

Sáng sau trong tù Nong Chan chị nhìn thấy Đức ngồi chung chỗ với mấy anh tị nạn kia. Đức nói tối qua para tra tấn Đức y như chị, và Đức bị đem vô đây mười lăm phút sau thì chị bị đem vô. Mấy anh kia nói tị nạn VN mình ai cũng bị para tra tấn ít nhiều trước khi bị đem vô đây nhốt.

Chị nghĩ trải nghiệm của chị nghe ghê thiệt nhưng sự thật ai cũng biết, nhất là em biết, đã có nhiều người còn gặp nhiều chuyện còn kinh khủng hơn chị nữa, phải không.

Minhkha

Read more »

Hồi Ký của chị Minh Kha - Một ký ức buồn

Chị Minh Kha tại NW82-1982

Chị Minh Kha là người tị nạn đường bộ trại NW82. Chị tới trại Nong Chan năm 1981, chuyển tới trại NW82 sau đó và được JVA và INS nhận làm thông dịch viên cho những trại tị nạn biên giới vào những năm 1982-1983. Chị định cư tại Mỹ, tốt nghiệp thạc sĩ về xã hội học và làm việc cho văn phòng xã hội tại Nevada và California, giúp đở cho người tị nạn đến từ Việt Nam và những quốc gia khác.

Trong những ngày về hưu chị đã viết lại những câu chuyện vượt biên  của mình như tâm sự người chị, với ý nguyện lưu lại cho mọi người cùng biết những biến cố đã xảy ra cho chị lúc vượt biên, nhưng chị không muốn đăng cho tới khi chị không còn hiện diện trên thế gian này nửa

 **

Hôm nay chị Minh Kha đã ra đi vĩnh viễn, câu chuyện của chị xin được lưu trử ở đây cho mọi người cùng đọc, để cùng không bao giờ quên những chặng đường đau thương, đầy máu và nước mắt của người Việt Nam trên con đường tị nạn cộng sản. Và cũng là một cách để nhớ đến chị, đến Đức, người bạn đường không may mắn mà chị vẫn thầm lặng thương tiếc đến những ngày cuối đời, cũng như tất cả bà con bạn bè đã bỏ mình tại vùng rừng núi biên giới xa xăm...

 

***

Chị viết xuống đây câu chuyện về Đức cho em đọc nhưng thực ra là chị viết nó cho chính bản thân chị. Chị không biết làm sao viết cho ngắn hơn, chỉ mong em đọc không chán lắm.

Tháng ba hay tư 1981 ở Saigon chị kiếm được một ông Miên dắt đường đòi chị trả hai chỉ vàng, hai chỉ chứ không phải hai cây, là một giá rất rẻ so với lúc đó thường người ta phải trả ba cây. Vì chị nói tiếng miên giỏi (nhờ học từ các gia đình miên Nam Vang chạy giặc Pol Pot sang Vietnam tới sống trong khu nhà chị), và da chị ngăm đen, quấn sà rông vào trông y miên, và vì ông ấy tử tế, chị nghĩ vậy. Ông đưa chị lên tới biên giới thì tình hình đánh nhau gay quá ông dắt chị về lại Nam Vang rồi từ đó chị kiếm đường về Saigon một mình. Vậy chị đi không thành công lần đầu nhưng đã tự tìm ra cho mình một đường dây tốt mà rẻ, lại biết qua đường đi nước bước.

Đây là lúc Đức bước vào câu chuyện. Một người anh của chị thấy chị muốn đi nữa, mà không có tiền, nên anh giới thiệu Đức cho chị, là bạn một người bạn. Chị nói với Đức chị là một người muốn đi vượt biên chứ không phải là một người làm nghề dắt đường để kiếm lợi, chị chỉ cần Đức trả chi phí cho chị, nay theo đường dây của chị giá người ta đòi là hai chỉ vàng một người vậy Đức vui lòng trả phần chị luôn, là tổng cộng bốn chỉ vàng. Chị nói tiền của Đức thì Đức cầm không cần đưa chị đồng nào, và người ta đòi Đức sẽ trả từng khoản nhỏ dọc đường cho người ta chi phí, còn thiếu lại bao nhiêu trong số bốn chỉ vàng thì khi tới được nhà thương phải trả nốt cho người ta. Chị nói Đức khi tới nhà thương rồi chị muốn Đức cho chị xin một chỉ vàng để chị có tiền xài. Đức đồng ý mọi điều kiện, còn mừng lắm vì giá đi quá rẻ mà lại không sợ bị chị lừa gạt vì không phải đưa tiền gì cho chị cả.

Đức lúc ấy là một thanh niên 22 tuổi, dáng công tử, cao hơn một mét bảy, mặt đẹp như D'artagnan trong phim Les Trois Mousquetaires. Da Đức trắng bóc, Đức nói ra phơi nắng da chỉ đỏ như tôm hùm rồi hôm sau trắng lại, chứ không bắt nắng. Chị thấy coi bộ không được vì da trắng dễ bị lộ trên đường đi sẽ nguy hiểm cho mọi người nên suy nghĩ rồi từ chối không cho Đức đi với chị.

Nhưng Đức theo năn nỉ mãi. Cuối cùng chị xuôi lòng và đồng ý cho Đức đi theo. Trước ngày đi Đức dắt chị tới gặp ông thày và ông cho mỗi người một sợi dây cà tha với một lá bùa hộ mạng bảo đeo vào cổ. Chị theo Tin Lành nên không thích lắm nhưng cũng không ngần ngại nghe lời vì mình đi chung với Đức phải làm theo, vả lại chị cũng hi vọng viễn vông biết đâu nhờ đó sẽ đi thành công. Tụi chị lên đường khoảng cuối tháng 8 hay tháng 9 không nhớ rõ, 1981.

Không nói em cũng biết Đức đã sợ hãi thế nào suốt cuộc hành trình nhưng các ông dắt đường kia làm việc chung với ông chị quen để dắt tụi chị từ Nam Vang trở đi, đều rất tử tế và lo cho an toàn của Đức. Tưởng tượng da thì trắng bóc, không nói được một chữ tiếng miên, mới đi mấy ngày đường mà mặt mày hốc hác xanh lè. Chặng cuối phải băng qua rừng khi trời nhá nhem tối thì cả Đức và chị bị tốp người dắt đường sau cùng bỏ rơi vì đau chân đi chậm quá.

Thế là bị bọn Para bắt bỏ vào tù Nong Chan. Tù này Hưng đã biết rộng dài khoảng 4m x 10m, được xây kiểu dã chiến, bốn bức tường chung quanh làm bằng thân cây lớn với dây kẽm gai giăng chằng chịt. Các vách ngăn chia trong tù cũng đều như vậy luôn nên bất cứ lúc nào mọi người trong tù cũng có thề nhìn thấy nhau.

Ngay nơi vách ngăn chia phòng lớn của đàn ông và phòng nhỏ của đàn bà, về phía phòng đàn ông, có một lối đi nhỏ. Phía trên lối đi này người ta treo một cái ống máng bằng kim loại đầu chúc xuống và hướng ra phía ngoài để ban ngày hay ban đêm mấy ông có thể đứng tiểu tiện và nước tiểu sẽ chảy ra ngoài, rơi thẳng xuống mặt đất. Khi Đức vào vì là ma mới nên "được" mấy ông cũ "nhường" cho chỗ này là chỗ ngủ tệ nhất trong tù bởi ngày đêm có người bước tới bước lui để dùng ống máng, và mỗi khi nước tiểu rơi xuống chạm mặt đất ngoài kia thì thường bắn tung tóe văng ngược vào nhà tù, dính vào đầu, tóc, cổ, và mặt Đức. À, chị quên chưa kể lính miên sắp xếp tất cả tị nạn nằm ngủ đầu phải quay về vách tường, nên nằm ngủ ở vị trí đó Đức không có cách nào tránh khỏi.

Đức nói với chị là rất lo sợ về chuyện này vì nhớ ông bạn thày tướng Ấn Độ đã dặn thờ Thần hổ phải ở nơi sạch sẽ nếu không sẽ bị thần vật. Đức không dám xin đổi chỗ với ai vì phần mình là ma mới, phần vì không muốn ai biết mình đạo Công giáo mà lại đi thờ Thần hổ. Trong tù Nong Chan mỗi sáng lính miên mở cổng và nói thơ ca thơ ca, rồi cho biết lấy mấy người, rồi ai tình nguyện thì đứng lên đi ra. Đức luôn tình nguyện đi thơ ca. Độ hai tuần sau khi vào tù Đức bắt đầu bị bệnh tiêu chảy hai ba ngày liên tiếp, người gầy tọp hẳn đi, mặt mày tái mét, nhưng mỗi ngày vẫn xin đi thơ ca chứ không chịu ở lại trong tù. Lính miên gác tù biết Đức bệnh nhưng dĩ nhiên chúng đâu có quan tâm, nên Đức không được cho thuốc men gì cả.

Trong tù có anh Hải xưa là sĩ quan không quân lái trực thăng, có nghề tay trái là thợ may. Một hôm có một tên lính miên được phát bộ đồ rằn ri to quá vào tù hỏi có ai là thợ may ở đây không, anh Hải nói có tôi. Từ đó bọn para không bắt anh Hải đi thơ ca nặng nhọc nữa mà kêu anh sửa đồng phục để chúng mặc cho vừa cho đẹp. Mấy ngày đầu chúng bắt anh làm việc trong tù nhưng anh đòi hỏi được ra ngoài và còn kéo theo chị làm thợ phụ vì "đơn đặt hàng" quá nhiều. Mỗi lần ra anh Hải và chị ngồi làm việc ngoài hiên nhà một tên lính kia và chị làm quen với vợ của nó để xin thêm cơm hay cá khô nhưng bị cấm không được đem đồ ăn về tù.

Trở lại chuyện của Đức, tối hôm đó Đức bị tiêu chảy nặng lắm rồi, trong tù Đức kín đáo đưa chị một chỉ vàng dưới dạng một mẩu cây tăm ngắn, nhờ chị tìm ai ngoài kia đi chợ mua một con gà và cúng Thần hổ giùm để xin thần tha thứ cho Đức, vì Đức tin bị tiêu chảy là do mình bị thần "vật" vì tối đi ngủ nằm phải nơi ô uế. Chị nói Đức chị quen mỗi mình vợ tên lính nơi nhà anh Hải với chị ngồi làm công việc may vá, Đức nói vậy nhờ đi. Cô vợ tên lính nhận lời giúp, nhưng nói là mua một con gà với nhang đèn để cúng sẽ tốn nửa chỉ vàng. Chị nói lại thì Đức đồng ý mặc dù giá đó mắc quá, nhưng lúc đó Đức không tiếc tiền mà chỉ sợ Thần hổ thôi.

Sau đó cô ấy có mua giùm gà và cúng giùm, chị nhìn thấy lúc ra ngoài làm việc chung với anh Hải, nhưng chị không nhớ Đức và anh Hải và chị có được ăn một miếng thịt gà nào hay không. Rồi còn lại nửa chỉ vàng của Đức cô ấy "nuốt" luôn không trả, nói là làm mất. Lúc Đức đưa vàng cho chị để đưa cho cô ấy, chị không hỏi gì nhưng biết chắc Đức đã giấu nó trong hậu môn của mình vì có một lần Đức đã nói với chị Đức giữ vàng bằng cách này. Ở Nong Chan trước khi tống tụi chị vô tù bọn para chỉ tra tấn bằng roi cá đuối và lột quần áo kiếm vàng bạc chứ không xét tới hậu môn hay đường ruột.

Cúng xong bệnh Đức cũng không thuyên giảm gì. Hai ba ngày sau đó mấy anh đi thơ ca bỗng xế trưa một anh hớt ha hớt hải chạy về nhà tù, chắc trốn không cho lính miên nhìn thấy, hôm ấy chị không được ra ngoài làm việc. Anh ta hét lên là "chị ơi em chị nó sắp chết rồi", vì lúc vào tù Đức nhận là em bà con của chị. Báo tin xong anh ta co giò chạy trở lại chỗ thơ ca. Nghe tin chị và mọi người khác trong tù sững sờ, nhưng chị không biết phải làm gì.

Xế chiều giờ đi làm về các anh thơ ca khiêng cái xác cứng đơ của Đức âm thầm đặt xuống trên mặt đất ngay phía ngoài cổng tù, mặt ai trông cũng căng thẳng và trắng bệch có lẽ vì xúc động, rồi mấy anh đi vào nhà tù mà không ai nhìn về phía chị. Tên lính miên dắt mấy anh thơ ca về tù lúc ấy hỏi chị có phải là chị của người chết không, chị lặng lẽ gật đầu, rồi hắn kêu chị bước ra ngoài. Chị ngồi xổm xuống bên xác của Đức, cái thân hình dài và cái khuôn mặt mới ngày nào tràn đầy sức sống tươi đẹp nay tóp lại một cách thảm hại, bất động vô tri. Lòng chị quặn lại vì tái tê thương xót Đức như em ruột của mình, nhưng không hiểu sao chị không khóc được. Vả lại bình thường chị rất sợ xác chết không bao giờ dám lại gần mà lúc ấy không hiểu sao chị chả cảm thấy sợ gì cả. Chị không nhớ lúc ấy chị có giơ tay vuốt mắt cho Đức không nữa, hay là đã có anh nào làm việc ấy rồi.

Tên lính miên đứng im lặng gần chị và mọi người trong tù cũng im lặng hoàn toàn nhưng chị biết ai cũng đang chăm chú nhìn ra cảnh tượng chị ngồi xổm bên xác chết của Đức, trong cảnh chập choạng tối của một ngày sắp hết. Chị nhìn vào cái mặt không hồn của Đức thầm xin lỗi đã làm Đức thất vọng không đưa được Đức tới nơi tới chốn nhưng biết Đức không giận vì Đức đã nói sẽ chấp nhận mọi rủi ro, rồi chị lâm râm cầu nguyện Chúa xin Chúa đón lấy linh hồn Đức. Rồi chị tự nhủ thế là xong một đời người, xong một ước mơ, và xong cả những đau đớn khổ sở lo lắng ...

... Không biết thời gian là bao lâu vừa qua đi khi tên lính miên lạnh lùng nhưng nhẹ nhàng nói với chị đứng dậy đi vào nhà tù lại đi, tên này là hiền nhất trong bọn lính gác tù. Rồi hắn nói hắn cần sáu hay tám người đi thơ ca ngay bây giờ, ai cũng biết là để khiêng xác Đức đem đi chôn ở một nơi vô danh đâu đó trong vùng rừng biên giới hoang vu. Khi mấy anh tị nạn tình nguyện thơ ca khiêng cuốc xẻng và xác Đức đi rồi, bóng đêm phủ xuống. Suốt đêm đó chị ngủ không được vì lương tâm cắn rứt tại chị đồng ý cho Đức đi theo nên hôm nay Đức mới chết khổ sở như thế này, trí óc chị băn khoăn vì xác chôn nơi rừng rậm xa lạ chị không thể biết đích xác ở đâu để mà sau này còn cho gia đình Đức biết. Không khí trong nhà tù đêm ấy cũng ảm đạm thê lương vì cái chết của Đức chắc đã làm chấn động tâm trí mọi người, dù là Đức chết rõ ràng vì bệnh tật chứ không phải vì bị lính miên giết.

Mấy ngày sau mọi người có vẻ bình tĩnh trở lại và bắt đầu bàn tán lý do tại sao Đức bị tiêu chảy rồi chết. Một người nói nhóm mình ở đây đã mấy tháng ăn uống không vệ sinh thật nhưng đâu có ai bị bệnh tiêu chảy, tại sao một mình Đức lại bị?

Lúc ấy chị mới nói ra Đức theo Công giáo nhưng thờ Thần hổ với hi vọng Thần hổ sẽ phù hộ mình vượt biên thành công. (Chuyện Đức giấu vàng trong hậu môn và nhờ vợ tên lính kia mua gà cúng chị chỉ kể cho một mình anh Hải nghe thôi, vì lúc ấy chị và anh Hải đã trỏ thành bạn thân.) Lúc ấy người thì bảo Đức bị tiêu chảy rồi chết vì đang theo Công giáo mà còn đi thờ Thần hổ, người thì bảo tại thờ Thần hổ mà nằm ngủ nơi dơ dáy nên bị thần vật. Có người nói có gì đâu, chỉ là số phần trời kêu ai nấy dạ. Anh Hải thì nói riêng với chị anh nghĩ rằng mỗi lần đi cầu vàng rơi ra ngoài rồi Đức phải dùng tay nhét vào đít lại, chắc chắn làm như vậy vi trùng đi theo vào trong cơ thể nên mới bị tiêu chảy.

Như vậy Đức ở trong tù Nong Chan khoảng tất cả trên dưới ba tuần, và bị bệnh tiêu chảy có một tuần thôi là chết. Cuộc hành trình vuợt biên của Đức tới đây là chấm dứt.

Đức chết xong thì khoảng hai tuần sau tụi chị được para đồng ý cho chuyển sang nhà thương Nong Chan. Khi có tin ông cha Công giáo nào đó vào nhà thương và nói sẽ giúp tị nạn gửi thơ về VN, chị viết một lá cho gia đình chị ở Saigon báo tin chị đã tới nhà thương biên giới nhưng không biết được từ đây sẽ đi về đâu. Cái chết của Đức trong tù làm chị bị choáng váng nên anh Hải tình nguyện viết giùm chị một lá thơ gửi kèm theo thơ của chị. Thơ anh ấy viết nói là anh là bạn chị và chị nhờ anh báo tin cho gia đình Đức biết về cái chết của Đức trong tù Nong Chan; với lời yêu cầu anh của chị ở Saigon là người đã giới thiệu Đức đi chung với chị, sẽ mang thơ tới tận nhà giao cho gia đình Đức.

Ở nhà thương Nong Chan khoảng một tháng sau tụi chị được chuyển sang nw82. Vài tháng sau đó đang trong nw82 chị nhận được thơ bố chị gửi từ Saigon, không nhớ rõ nhưng chắc qua địa chỉ nhận thơ của ông cha Công giáo, chứng tỏ cha đã giữ lời hứa, không những cha gửi thơ giùm về Saigon mà nay còn chuyển hồi âm của bố chị đến nw82 nữa, vì lúc đó nhà chị làm sao biết được chị đang ở trại tị nạn nào. Trong thơ bố chị nói thơ anh Hải viết gửi cho gia đình Đức đã được anh của chị chuyển tận tay, họ buồn lắm nhưng không ai trách móc gì chị.

Sau này về Saigon chơi bao nhiêu lần chị không bao giờ nghĩ tới chuyện tìm thăm gia đình của Đức. Để làm gì khi quá khứ đã yên ngủ? Mình đi chung một chuyến với thân nhân người ta, mình còn sờ sờ ra đây đang sống ở Mỹ mà thân nhân của người ta đã chết từ kiếp nào, ích lợi gì khơi lại trong họ vết thương lòng xa xưa?

Để kết thúc câu chuyện này chị muốn Hưng nhìn thấy một điều. Cái cô vợ của tên lính miên kia nhận vàng đi chợ mua gà rồi giựt nửa chỉ vàng của Đức, tuy tham nhưng con người cô ta không đến nỗi nào. Bởi lẽ cô ta đã có thể nói với chồng, nè tụi tị nạn trong tù nó còn vàng đó nghe, và biết đâu tất cả tụi chị lúc đó sẽ bị lính miên lục đồ hoặc cho uống dầu ăn giống tị nạn bên Phnomchat cho có bao nhiêu vàng bạc giấu trong người bị đẩy tuột ra hết, và lúc đó các tị nạn khác sẽ oán ghét Đức và chị tới chừng nào. Đó là chưa nói tới chúng có thể giận dữ đánh đập mọi người vì tội đã qua mặt chúng. Nhưng đã không có một chuyện gì như thế xảy ra, bởi vì cô kia chắc đã không nói ra.

Nghĩ lại đó là một hành động ngu xuẩn quá chừng, đang bị tù mà lại đi đưa vàng cho vợ một tên lính gác tù, dấu đầu lòi đuôi, nhưng lúc ấy Đức bệnh nặng quá đang sợ chết nên cả Đức và chị đều mất trí khôn. Sau này không thấy mấy anh trong nhóm người đã đem chôn Đức nói gì, vậy chị đoán là chuyện chôn cất xảy ra bình thường, đã không có tên lính miên nào đòi cắt xé thi thể của Đức ra để tìm cái gì cả. Nếu vậy, Đức đã chết đi mang theo bí mật về một số vàng giấu kín trong hậu môn, không rõ là bao nhiêu ...

Sự kiện ngày hôm nay chị sống bên Mỹ hiển nhiên liên quan đến cuộc ra đi năm xưa, mà Đức là một phần của cuộc ra đi đó. Bởi lẽ này, đến bây giờ thỉnh thoảng câu chuyện về Đức cứ trở về ám ảnh chị hoài. Một ký ức buồn.

Minhkha

Read more »

Chị Minh Kha đã qua đời

Chị Minh Kha tại bàn làm việc JVA
NW82 - 1982

Chị Minh Kha là người phụ nữ ở trại NW82 được JVA và INS nhận làm thông dịch viên cho những trại tị nạn biên giới vào những năm 1982-1983. Chị định cư tại Mỹ, làm việc cho văn phòng xã hội tại Nevada và California. Chị đã giúp đỡ rất nhiều cho nhiều người tị nạn từ những ngày còn ở trại NW82 cho tới bây giờ.

Gia đình chị Minh Kha mới thông báo chị đã qua đời ngày 13 tháng 12, 2014. Thành thật chia buồn cùng gia đình chị, và xin thông báo cho bạn bè tị nạn được biết.

Chị Minh Kha trước lều INS
NW82- 1982

Xin trích một đoạn thư chị kể về NW82

"Cuối 1982 ở ven rừng bom đạn pháo kích xảy ra hàng ngày tụi chị trong trại có thể chết bất cứ lúc nào nên JVA xuống trại NW82 làm việc với tốc độ chớp nhoáng, sau khi họ lập hồ sơ tị nạn xong thì khoàng 6 hay 7 nhân viên INS bay từ Mỹ sang Thái Lan xuống thẳng trại NW82 để phỏng vấn tị nạn chứ tị nạn trại tụi chị không phải có xe buýt đưa đi đâu phỏng vấn cả. Các anh đàn ông theo chỉ dẫn của JVA dựng lều làm việc cho INS ngay sát cạnh lều của JVA, giai đoạn này JVA còn ít nhân viên thôi vì hồ sơ intake của tị nạn đã lập xong. Chị nghĩ cả JVA cả INS làm viêc tổng cộng chỉ khoảng 4 tuần lễ là xong hết. Ngay sau khi tị nạn NW82 cuối cùng đã được INS phỏng vấn xong, thì riêng chị cùng với anh Bách cùng trại, chị và anh ấy đã được JVA giới thiệu để làm việc cho INS, phải đi theo phái đoàn JVA về Bangkok, và chị và anh Bách không bao giờ trở lại NW82 nữa. Anh Bách và chị là 2 người chọn ra từ NW82, nhưng khi INS bắt đầu làm việc phỏng vấn tị nạn trong trại này thì có thêm 3 thông dịch viên nữa được mang đến từ các trại tị nạn khác, để thơ khác chị kể thêm."

Read more »